Aanvang: 19.30 uur

De Historische Kring Hellendoorn-Nijverdal organiseert op 10 november een lezing door Frank Baars over 500 jaar geschiedenis van bijzondere kaarten. Frank Baars is een fervent verzamelaar van kaarten en houdt hierover regelmatig lezingen.

De oudste regionale kaart van Nederland met daarop het grootste deel van Overijssel dateert van circa 1524. In de jaren daarna zijn er tal van kaarten verschenen die een goed beeld geven van niet alleen de ruimtelijke ontwikkeling in Overijssel, maar ook van het vak van kaarten maken.

In de 16de eeuw begon de cartografie zich te ontwikkelen tot een bloeiende bedrijfstak. Hun nauwkeurigheid liet aanvankelijk te wensen over. Wie met die kaarten in de hand wilde reizen, moet aardig gedwaald hebben. Toch gaven vorsten als Karel V en Philips II aan de meest betrouwbare cartografen de opdracht om gebieden en steden zo correct mogelijk op te tekenen. Vooral voor militaire en bestuurlijke doeleinden.

In de 17de eeuw kwamen de kaarten door toepassing van nieuwe technieken steeds meer met de werkelijkheid overeen. Voor vorsten werden kaarten een presigeobject en de kaartenmakers prachtig vaak prachtige versieringen aan.

In de 19de eeuw zien we de Nederlandse cartografie opnieuw stappen maken. Vooral op het gebied van de militaire cartografie. Nieuwe druktechnieken als de lithografie maken het drukken van grotere oplagen en in kleuren niet alleen technisch mogelijk, maar ook beter betaalbaar. Kaarten en atlassen komen daarmee voor een breder publiek beschikbaar. In het onderwijs wordt aardrijkskunde een verplicht vak. Schoolatlassen nemen een grote vlucht, met in 1877 de eerste Bosatlas als trendsetter.

De moderne tijd van 1900 tot nu is ondenkbaar zonder kaarten. Stedenbouwkundige ontwikkelingen, verkeer en waterstaat, recreatie en toerisme zorgen voor een exponentiele toename van het aantal kaarten. Ontwikkelingen ook, die dusdanig snel gaan dat de traditionele kaart het tempo nauwelijks nog bij kan houden. Google maps zet nu de toon en juist dat maakt het extra interessant om eens terug te kijken op 500 jaar kaarten van Overijssel.

Frank Baars toont een selectie van de mooiste en bijzondere kaarten die er zijn verschenen. Het gaat niet alleen om kaarten van de provincie Overijssel als geheel, maar ook om stadsplattegronden en stadsgezichten van Overijsselse steden. Verschillende bekende en onbekende kaartmakers passeren hierbij de revue en uiteraard zal er specifiek worden ingezoomd op de gemeente Hellendoorn.

De toegang is gratis, wel bestaat de mogelijkheid tot een vrijwillige bijdrage.